Hypotheekacceptatie.nl
HomeVragenCriteriaVerstrekkersNormenVergelijkenSituatieprofielAdviseursKennisbankAssistent
InloggenPro
Hypotheekacceptatie.nl

Het overzicht van voorwaarden en acceptatiecriteria van Nederlandse hypothecaire geldverstrekkers — voor adviseurs en consumenten.

Platform

  • Acceptatiecriteria
  • Geldverstrekkers
  • Vergelijken
  • Kennisbank
  • Voor adviseurs

Informatie

  • Over Hypotheekacceptatie.nl
  • Zo werken wij
  • Contact
  • Disclaimer

Juridisch

  • Privacy
  • Cookies
  • Gebruiksvoorwaarden
  • Algemene voorwaarden

Hypotheekacceptatie.nl is een onafhankelijk informatieplatform en geen aanbieder of adviseur van hypotheken. De getoonde informatie is met zorg samengesteld op basis van openbare bronnen van geldverstrekkers, maar kan afwijken van het actuele beleid. Controleer altijd de bronlinks en raadpleeg een onafhankelijk hypotheekadviseur voordat je beslissingen neemt.

© 2026 Hypotheekacceptatie.nl — Geen financieel advies.

Normenkaders

Naast het eigen beleid van geldverstrekkers geldt altijd een basiskader: de Tijdelijke regeling hypothecair krediet (Trhk) met de Nibud-leennormen, de NHG Voorwaarden & Normen, de Gedragscode Hypothecaire Financieringen, de zorgplicht- en adviesregels uit de Wft en het AFM-toezicht, en de kredietregistratie bij BKR. Deze regels bepalen de ondergrens; verstrekkers mogen strenger zijn, niet ruimer.

NHG (Nationale Hypotheek Garantie)

Voorwaarden en Normen 2026-1 van de Stichting Waarborgfonds Eigen Woningen: het normenkader voor hypotheken met Nationale Hypotheek Garantie.

36 vastgelegde regels · officiële bron

Afgebouwde nieuwbouw beoordeeld als bestaande bouw

Geaccepteerd

Afgebouwde en direct bewoonbare nieuwbouw- en transformatiewoningen worden vanaf 2027 beoordeeld als bestaande bouw.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — C.1.2Gecontroleerd: 17 november 2026

Arbeidsmarktscan ook voor uitzendkrachten

Geaccepteerd

Vanaf 2027 mogen ook uitzendkrachten gebruikmaken van de Arbeidsmarktscan voor de inkomensbepaling.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — C.7.8Gecontroleerd: 17 november 2026

Borgtochtprovisie 0,4% over de hoofdsom

Geaccepteerd

Eigen middelen

Bij aankoop met NHG, oversluiten van zonder naar met NHG en verhogen van een lening zonder NHG met een NHG-lening betaalt de consument 0,4% borgtochtprovisie over de hoofdsom van de volledige lening.

Voorwaarden: Bij verhoging van een bestaande NHG-lening geldt 0,4% alleen over het verhogingsbedrag.

Uitzonderingen: Geen provisie over de opgebouwde waarde van een gekoppeld opbouwproduct.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — A.5.3.1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Borgtochtprovisie 2027 blijft 0,4%

Geaccepteerd

Woning

De eenmalige borgtochtprovisie blijft in 2027 0,4% van het geleende bedrag.

NHG persbericht 13 oktober 2026 / Voorwaarden en normen 2027Gecontroleerd: 17 november 2026

Borgtochtprovisie wordt niet terugbetaald

Niet geaccepteerd

Eigen middelen

Bij het (gedeeltelijk) eindigen van de borgstelling wordt betaalde borgtochtprovisie niet terugbetaald.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — A.5.3.1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Bouwkundig rapport

Onder voorwaarden

Documenten

De Voorwaarden en Normen bepalen wanneer een bouwkundig rapport nodig is en aan welke eisen dat rapport moet voldoen.

Voorwaarden: Zie het hoofdstuk over het bouwkundig rapport in de Voorwaarden en normen 2026-1.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — Voorwaarden en normen 2026-1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Digitaal dossier bijhouden

Geaccepteerd

Documenten

De geldverstrekker houdt gedurende de looptijd een digitaal dossier bij volgens de Checklist dossier en Checklist brondata uit het Document Werkprocessen. NHG kan dit dossier opvragen voor controle of schadeverhaal.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — A.8.1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Document van verzekeraar als toekenningsbesluit

Onder voorwaarden

Een document van een verzekeraar kan als toekenningsbesluit voor een uitkering gelden, mits de duur en de omvang van de uitkering erin staan.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — C.7.11Gecontroleerd: 17 november 2026

Energielabelruimte uit de Trhk mag worden toegepast

Geaccepteerd

Inkomen

NHG staat toe om, in afwijking van artikel 3 lid 1 Trhk, de energielabel-gerelateerde bedragen uit artikel 4 lid 3 tot en met 6 Trhk toe te passen bij het bepalen van de totale financieringslast.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.7.2.1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Erfpacht en koperssteun: grondslag borgtochtprovisie

Onder voorwaarden

Erfpacht

Zonder aanvullend vermogensrisico wordt alleen provisie berekend over de volledige lening, niet over grondwaarde of kortingsdeel. Met aanvullend vermogensrisico telt de grondwaarde of het kortingsdeel wel mee.

Voorwaarden: Bij een drijvende woning met erfpachtconstructie geldt altijd provisie over de volledige lening.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — A.5.3.1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Extra beoordeling bij 4 of meer kinderen

Onder voorwaarden

De extra beoordeling voor financieel kwetsbare huishoudens geldt voortaan bij 4 of meer kinderen, ongeacht het toetsinkomen.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — D.4.2.2Gecontroleerd: 17 november 2026

Extra ruimte voor energiebesparende voorzieningen: € 498.200

Onder voorwaarden

Woning

Leent de consument ook voor energiebesparende voorzieningen, dan mag de lening met NHG maximaal € 498.200 bedragen (106% van € 470.000).

Voorwaarden: Alleen voor het meefinancieren van energiebesparende voorzieningen.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — Voorwaarden en normen 2026-1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Funderingsrisico 2027: rekening houden met herstelkosten

Onder voorwaarden

Vanaf 1 januari 2027 houdt de geldverstrekker waar nodig rekening met de indicatieve herstelkosten van de fundering bij het bepalen van de financieringslast.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — C.7.16Gecontroleerd: 17 november 2026

Geen borgtochtprovisie bij oversluiten NHG naar NHG

Geaccepteerd

Eigen middelen

Bij oversluiten van een NHG-lening naar een nieuwe NHG-lening zonder verhoging is geen borgtochtprovisie verschuldigd.

Voorwaarden: Alleen zonder verhoging van de hoofdsom.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — A.5.3.2Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Herstelde opeising negeren bij uitkopen na relatiebeëindiging

Onder voorwaarden

Bij aanvullend lenen om na relatiebeëindiging de volledige eigendom te verkrijgen, mag een herstelde of afgeloste BKR-kredietgebeurtenis van het type Opeising worden genegeerd.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — D.3.4Gecontroleerd: 17 november 2026

IKV wordt opgesteld door een geaccepteerde rekenexpert

Geaccepteerd

Ondernemers

De Inkomensverklaring Ondernemer wordt opgesteld door een door NHG geaccepteerde rekenexpert op basis van de gepubliceerde toetskaders IKV.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.7.10.1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Inkomensverklaring Ondernemer verplicht

Geaccepteerd

Ondernemers

Een Inkomensverklaring Ondernemer is verplicht voor zelfstandig ondernemers (eenmanszaak, vennoot vof of maatschap, beherend vennoot cv) en voor (indirect) aandeelhouders van een bv of nv met een belang van 5% of meer, ook bij een meewerkvergoeding.

Voorwaarden: Bij een belang van minder dan 5% is de verklaring niet verplicht.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.7.10Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Kostengrens met energiebesparende voorzieningen 2027: € 530.000

Geaccepteerd

Woning

Leent de consument ook voor energiebesparende voorzieningen, dan mag de lening met NHG in 2027 maximaal € 530.000 bedragen (2026: € 498.200).

Voorwaarden: Het bedrag boven € 500.000 moet volledig aan energiebesparende voorzieningen worden besteed.

NHG persbericht 13 oktober 2026 / Voorwaarden en normen 2027Gecontroleerd: 17 november 2026

Looptijd korter dan 30 jaar met opbouwproduct

Onder voorwaarden

Inkomen

Bij een looptijd korter dan 30 jaar met een opbouwproduct wordt de financieringslast berekend over de hoofdsom minus de opgebouwde waarde, of anders op basis van een fictieve looptijd van 30 jaar.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.7.2.3Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Meldingsplicht aan NHG

Geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

Bepaalde ontwikkelingen en processtappen tijdens de looptijd moeten aan NHG worden gemeld; welke dat zijn staat in het Document Werkprocessen.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — A.8.2Gecontroleerd: 27 augustus 2026

NHG-kostengrens 2026: € 470.000

Geaccepteerd

Woning

De totale lening met NHG mag in 2026 niet hoger zijn dan € 470.000. Deze grens geldt vanaf 2026 voor alle woningtypen.

Voorwaarden: Kostengrens geldt voor de totale lening met NHG.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — Voorwaarden en normen 2026-1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

NHG-kostengrens 2027: € 500.000

Geaccepteerd

Woning

Vanaf 1 januari 2027 mag de totale lening met NHG niet hoger zijn dan € 500.000 (2026: € 470.000).

Voorwaarden: Kostengrens geldt voor de totale lening met NHG, inclusief eventuele verbouwingskosten.

NHG persbericht 13 oktober 2026 / Voorwaarden en normen 2027Gecontroleerd: 17 november 2026

Oplopende erfpachtcanon: gemiddelde over 3 jaar

Onder voorwaarden

Bij een oplopende erfpachtcanon wordt gerekend met het gemiddelde over de komende 3 jaar, als de stijging niet door indexatie of herziening komt.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — D.6.5Gecontroleerd: 17 november 2026

Partneralimentatie korter dan 3 jaar telt mee (beheer)

Onder voorwaarden

Bij de beheercriteria mag ontvangen partneralimentatie ook meetellen bij een resterende looptijd korter dan 3 jaar, zolang de consument er recht op heeft.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — D.6.3.5Gecontroleerd: 17 november 2026

PGB-houders en alfahulpen

Onder voorwaarden

Ondernemers

Voor PGB-houders en alfahulpen is een Inkomensverklaring Ondernemer alleen verplicht als zij bij de KvK zijn ingeschreven; anders wordt het toetsinkomen bepaald volgens hoofdstuk C.7.15.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.7.10Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Restschuld meefinancieren met NHG

Onder voorwaarden

Onderpand

Een restschuld mag alleen worden meegefinancierd als de woning is verkocht, de verkoopopbrengst de oude NHG-lening niet volledig dekt en het restbedrag niet (deels) bij NHG is gedeclareerd.

Voorwaarden: Alle drie de voorwaarden moeten zijn vervuld.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.6.3Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Restschuld: aflossingsvorm en looptijd

Onder voorwaarden

Onderpand

De restschuld wordt annuitair of lineair afgelost, zo kort mogelijk en niet langer dan het langstlopende leningdeel van de nieuwe NHG-lening.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.6.3.1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Restschuld: bindend aanbod binnen 1 jaar

Onder voorwaarden

Onderpand

Het bindend aanbod voor het meefinancieren van de restschuld moet binnen 1 jaar na het ontstaan van de restschuld (transportdatum) worden gedaan.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.6.3.1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Restschuld: waaruit het bedrag mag bestaan

Onder voorwaarden

Onderpand

De mee te financieren restschuld bedraagt maximaal de som van de niet-afgeloste hoofdsom van de oude NHG-lening, achterstanden uit de Woonlastenfaciliteit, achterstallige aflossingen, achterstallige rente en rente wegens te late betaling (maximaal 12 maanden).

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.6.3.2Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Scheiding: opschortende voorwaarde

Onder voorwaarden

Beheer & wijzigingen

Is de echtscheiding wel uitgesproken maar nog niet ingeschreven in de registers, dan moet dit als opschortende voorwaarde in het bindend aanbod worden opgenomen.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — A.7.1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Standaard Energiebespaarbudget € 20.000 bij label E, F of G

Onder voorwaarden

Koopt een consument met NHG een woning met energielabel E, F of G (geen appartementsrecht), dan is het uitgangspunt dat standaard € 20.000 wordt geleend voor energiebesparende maatregelen.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — C.6.1.2Gecontroleerd: 17 november 2026

Toets bij einde hypotheekrenteaftrek binnen 10 jaar

Onder voorwaarden

Pensioen

Eindigt de hypotheekrenteaftrek binnen 10 jaar na het bindend aanbod, dan moet ook getoetst worden met het financieringslastpercentage voor niet-aftrekbare leningen.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — C.7.2.2Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Verblijfsvergunning voor bepaalde tijd toegestaan

Onder voorwaarden

Ook een verblijfsvergunning voor bepaalde tijd voldoet, als het verblijfsdoel volgens artikel 3.5 Vreemdelingenbesluit niet tijdelijk is.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — C.3.1Gecontroleerd: 17 november 2026

Verhoging om geërfde woning volledig in eigendom te krijgen

Onder voorwaarden

Een verhoging van de lening om een geërfde woning volledig in eigendom te krijgen is vanaf 2027 onder voorwaarden toegestaan.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — D.3.1Gecontroleerd: 17 november 2026

Wajong-uitkering: bestendigheid en inkomen uit arbeid

Onder voorwaarden

Er moet rekening worden gehouden met de bestendigheid van een Wajong-uitkering. Inkomen uit arbeid telt mee voor het deel dat UWV niet met de uitkering verrekent.

NHG Wijzigingenoverzicht V&N 2026 naar 2027 — C.7.11.2Gecontroleerd: 17 november 2026

Wat telt als energiebesparende voorziening

Geaccepteerd

Woning

Gevel-, dak-, vloer- en leidingisolatie, HR++-beglazing, energiezuinige deuren en kozijnen, douche-warmteterugwinning, een energiezuinig ventilatiesysteem, warmtepompen en zonnecellen tellen als energiebesparende voorziening.

Voorwaarden: Een energiezuinig ventilatiesysteem telt alleen mee in combinatie met andere maatregelen.

NHG Voorwaarden en Normen 2026-1 — Voorwaarden en normen 2026-1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Trhk (Tijdelijke regeling hypothecair krediet)

Wettelijke leennormen van de Minister van Financien: maximale lening ten opzichte van woningwaarde en inkomen, geldend vanaf 1 januari 2026.

28 vastgelegde regels · officiële bron

Aardgasvrij maken: maximaal € 25.000 extra

Onder voorwaarden

Onderpand

Voor het aardgasvrij maken van de woning of een wijkgerichte aanpak mag maximaal € 25.000 extra worden geleend, mits het restschuldrisico wordt gedekt door het Nationaal Warmtefonds.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 5 lid 4cGecontroleerd: 27 augustus 2026

Alleenstaanden 2027: € 18.000 extra leenruimte

Onder voorwaarden

Vanaf 1 januari 2027 mag bij een alleenstaande met een toetsinkomen hoger dan € 31.000 (ongeacht AOW-leeftijd) een bedrag tot € 18.000 buiten beschouwing blijven (2026: € 17.000 bij inkomen boven € 30.000, of € 29.000 na AOW-leeftijd).

Wijzigingsregeling hypothecair krediet 2027, Staatscourant 2026, 38415 — Artikel I, onderdeel A (art. 3 lid 8 Trhk)Gecontroleerd: 17 november 2026

AOW-leeftijd bij een van beide aanvragers

Geaccepteerd

Pensioen

Heeft een van de kredietnemers de AOW-leeftijd bereikt en de ander niet, dan geldt de tabel van de persoon met het hoogste toetsinkomen.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 3 lid 7Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Berekening van de financieringslast

Geaccepteerd

Inkomen

De financieringslast is de bruto jaarlast (rente en aflossing) op basis van annuitaire aflossing over 30 jaar, of over de daadwerkelijke kortere looptijd.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 3 lid 2Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Definitie energiebesparende voorzieningen

Geaccepteerd

Woning

Gevel-, dak-, vloer- en leidingisolatie, HR++-beglazing, energiezuinige deuren en kozijnen (in combinatie met HR++-beglazing), douche-warmteterugwinning, een energiezuinig ventilatiesysteem (in combinatie met andere maatregelen), warmtepompen, zonnecellen of combinaties daarvan.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 1 sub bGecontroleerd: 27 augustus 2026

Explain bij oversluiten

Onder voorwaarden

Inkomen

Afwijken van de leennorm is toegestaan bij aflossen en opnieuw afsluiten op hetzelfde onderpand, als de consument er blijft wonen en de nieuwe hoofdsom niet hoger is dan het af te lossen bedrag plus bijkomende kosten.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 4 lid 2Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Explain: afwijken van de leennorm

Onder voorwaarden

Inkomen

Afwijken van de financieringslastnorm mag als het toetsinkomen en de norm correct zijn bepaald, de afwijking gemotiveerd, gedocumenteerd en doorgerekend is vastgelegd, de gegevens zijn gecontroleerd en aannemelijk is dat de aanleiding een bestendige situatie is.

Voorwaarden: Alle vier de voorwaarden moeten zijn vervuld.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 4 lid 1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Extra leenruimte op basis van energielabel

Onder voorwaarden

Inkomen

Buiten beschouwing te laten bedrag per energielabel: E/F/G € 0; C/D € 5.000; A/B € 10.000; A+/A++ € 20.000; A+++ € 25.000; A++++ € 30.000; A++++ met energieprestatiegarantie van minimaal 10 jaar € 40.000.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 4 lid 3Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Extra leenruimte voor te treffen maatregelen

Onder voorwaarden

Inkomen

Aanvullend, afhankelijk van het huidige energielabel: E/F/G € 20.000; C/D € 15.000; A/B € 10.000; A+/A++ € 10.000; A+++ en hoger € 0.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 4 lid 4Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Financieringslastnorm

Geaccepteerd

Inkomen

De financieringslast van een hypothecair krediet mag niet hoger zijn dan de toegestane financieringslast.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 3 lid 1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Financieringslastpercentages 2026

Geaccepteerd

Inkomen

De toegestane financieringslast wordt bepaald met het toetsinkomen en het bijbehorende financieringslastpercentage uit bijlage 1 (of bijlage 2 voor vereenvoudigde percentages). De tabellen voor 2026 zijn vastgesteld bij Stcrt. 2025, 36471.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 3 lid 5Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Gemeentelijke woningverbeteringsregeling

Onder voorwaarden

Onderpand

Afwijken van de 100%-grens mag bij noodzakelijke woningverbetering waarvan het restschuldrisico wordt gedekt door een gemeentelijke regeling.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 5 lid 4bGecontroleerd: 27 augustus 2026

Gezamenlijk toetsinkomen bij twee aanvragers

Geaccepteerd

Inkomen

Bij meerdere kredietnemers geldt het financieringslastpercentage dat hoort bij het gezamenlijke toetsinkomen.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 3 lid 6Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Lasten van de nog niet verkochte woning

Onder voorwaarden

Overbrugging

Lopende verplichtingen van een hypotheek op een nog niet verkochte woning, inclusief overbruggingskosten, mogen buiten beschouwing blijven bij de financieringslast, mits aannemelijk is dat de consument dit tijdelijk kan dragen.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 4 lid 6Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Maximale lening: 100% van de woningwaarde

Geaccepteerd

Onderpand

De maximale hoogte van het hypothecair krediet ten opzichte van de waarde van de woning bedraagt honderd procent.

Uitzonderingen: Uitzonderingen gelden voor restschuld, energiebesparende voorzieningen, oversluiten en enkele verduurzamingsregelingen.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 5 lid 1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Minder dan 3 jaar inkomen

Onder voorwaarden

Inkomen

Bij ten minste 12 maanden inkomen mag het huidige inkomen worden gebruikt, mits een deskundige het arbeidsmarktperspectief onderbouwt als bestendig.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 2 lid 3Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Nieuwe financieringslastpercentages 2027

Geaccepteerd

Per 1 januari 2027 gelden nieuwe financieringslasttabellen (Bijlage 1 Trhk), vastgesteld op advies van het Nibud. Bijna alle huishoudens kunnen daardoor iets meer lenen; inhoudelijk zijn de overige regels niet gewijzigd.

Wijzigingsregeling hypothecair krediet 2027, Staatscourant 2026, 38415 — Bijlage 1Gecontroleerd: 17 november 2026

Oversluiten zonder verhoging

Onder voorwaarden

Onderpand

Bij aflossen en gelijktijdig afsluiten van een nieuw krediet op hetzelfde onderpand mag van de 100%-grens worden afgeweken, mits de consument er blijft wonen en de hoofdsom niet hoger is dan het af te lossen bedrag plus kosten.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 5 lid 4aGecontroleerd: 27 augustus 2026

Pensioen binnen 10 jaar

Geaccepteerd

Pensioen

Bereikt de consument binnen tien jaar de pensioengerechtigde leeftijd, dan moet ook rekening worden gehouden met het verwachte pensioeninkomen en vermogensinkomsten op AOW-leeftijd.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 2 lid 5Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Restschuld telt niet mee in de 100%-grens

Geaccepteerd

Onderpand

Een schuld die overblijft na verkoop en aflossing van een vorige hypotheek mag worden meegefinancierd en telt niet mee bij de verhouding van 100%.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 5 lid 2Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Toetsinkomen: vast en bestendig inkomen

Geaccepteerd

Inkomen

Uitgangspunt is het huidige vaste en bestendige inkomen van de consument.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 2 lid 1Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Verduurzaming samen met een woningcorporatie

Onder voorwaarden

Onderpand

Bij gelijktijdige verduurzaming samen met een toegelaten instelling (woningcorporatie) mag maximaal € 25.000 extra worden geleend.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 5 lid 4dGecontroleerd: 27 augustus 2026

Verduurzaming: lenen tot 106% van de woningwaarde

Onder voorwaarden

Onderpand

De kosten van energiebesparende voorzieningen mogen worden meegefinancierd tot maximaal 106% van de waarde van de woning.

Voorwaarden: Alleen voor energiebesparende voorzieningen zoals gedefinieerd in artikel 1.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 5 lid 3Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Vermogen en toekomstige inkomensstijging

Onder voorwaarden

Inkomen

Er mag rekening worden gehouden met verwachte inkomsten uit vrij beschikbaar vermogen en met een verwachte structurele inkomensstijging binnen een redelijke termijn.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 2 lid 4Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Vrijstelling van een deel van het toetsinkomen

Onder voorwaarden

Inkomen

Bij alleenstaanden onder de AOW-leeftijd met een toetsinkomen boven € 30.000 (of AOW-gerechtigd boven € 29.000) mag tot € 17.000 buiten beschouwing worden gelaten bij het bepalen van de financieringslast.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 3 lid 8Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Welke rente wordt getoetst

Geaccepteerd

Inkomen

Bij een rentevastperiode van 10 jaar of langer geldt de geoffreerde rente. Bij een kortere periode geldt de door de AFM gepubliceerde gemiddelde debetrentevoet als die hoger is dan de geoffreerde rente.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 3 lid 9Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Wisselend inkomen: gemiddelde over 3 jaar

Geaccepteerd

Inkomen

Bij wisselend inkomen mag het gemiddelde van de laatste drie kalenderjaren of 36 maanden worden gebruikt.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 2 lid 2Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Woning zonder geldig energielabel

Onder voorwaarden

Inkomen

Zonder (geldig) energielabel mag maximaal € 10.000 buiten beschouwing worden gelaten voor energiebesparende voorzieningen.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet (geldend vanaf 1-1-2026) — Artikel 4 lid 5Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Gedragscode Hypothecaire Financieringen

Sectorbrede gedragscode van de Nederlandse Vereniging van Banken (versie 1 augustus 2020) voor hypothecaire financieringen aan consumenten.

21 vastgelegde regels · officiële bron

Aflossing verplicht boven de 50%-grens

Geaccepteerd

Aflossingsvrij

Voor het deel boven 50% van de marktwaarde moet een aflossingsschema (uiterlijk in 30 jaar volledig afgelost) of een vermogensopbouwverplichting worden overeengekomen.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 4.2Gecontroleerd: 6 november 2026

Consumptief krediet meewegen

Geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Bij bestaand consumptief krediet telt minimaal 2% van de kredietlimiet mee (doorlopend krediet) of de contractuele rente en aflossing (aflopend krediet).

Voorwaarden: Tenzij het krediet uiterlijk op de verstrekkingsdatum uit eigen middelen wordt afgelost en de overeenkomst wordt beeindigd.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 4.6Gecontroleerd: 6 november 2026

Definitie hypothecaire financiering

Geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

Een financiering aan een consument voor verwerving, verbouwing of herfinanciering van een woning voor eigen permanente bewoning, met hypotheek als zekerheid.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 1Gecontroleerd: 6 november 2026

Depotrente

Geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

De vergoeding voor nog niet uitgekeerde of aangehouden gelden moet worden uitgedrukt als rente over het aangehouden bedrag of als percentage van de hoofdsom.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 9Gecontroleerd: 6 november 2026

Geen vergoeding bij hogere actuele rente

Niet geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

Wordt de contante-waardemethode gebruikt en is de actuele rente hoger dan de contractrente, dan mag geen vergoeding in rekening worden gebracht.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 6.2 en 7.4Gecontroleerd: 6 november 2026

Geen vergoeding bij overlijden

Niet geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

Bij vervroegde algehele aflossing na overlijden van een (mede-)eigenaar of partner uit een overlijdensuitkering is geen vergoeding verschuldigd.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 7.1Gecontroleerd: 6 november 2026

Inkomen uit vermogen: maximaal 3%

Onder voorwaarden

Inkomen

Bij het bepalen van de leencapaciteit mag rekening worden gehouden met toekomstige inkomsten uit vrij beschikbaar vermogen, waarbij wordt uitgegaan van maximaal 3% van het vermogen, of het lagere hypotheekrentepercentage.

Voorwaarden: Behalve in de gevallen van artikel 4 lid 1 of lid 7 Trhk.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 4.1Gecontroleerd: 6 november 2026

Intermediairs moeten de Gedragscode naleven

Geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

De financier legt naleving contractueel vast, spreekt niet-naleving eerst schriftelijk aan en sluit bij herhaald ernstig verzuim het intermediair uit van bemiddeling.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 10Gecontroleerd: 6 november 2026

Klachtrecht en Kifid

Geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

Consumenten, representatieve belangenorganisaties en financiers kunnen klagen. Behandeling vindt eerst plaats bij de aanbieder en daarna bij Kifid.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 11Gecontroleerd: 6 november 2026

Leencapaciteit volgt de Trhk

Geaccepteerd

Inkomen

De leencapaciteit is het maximale bedrag dat op grond van zowel de Gedragscode als de Trhk mag worden verstrekt. De maximale bruto lasten worden vastgesteld met de wettelijke financieringslastpercentages.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 1 en 4Gecontroleerd: 6 november 2026

Maximaal 50% van de marktwaarde aflossingsvrij

Geaccepteerd

Aflossingsvrij

Voor maximaal 50% van de marktwaarde van de woning hoeft geen aflossings- of vermogensopbouwschema te worden overeengekomen.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 4.2Gecontroleerd: 6 november 2026

Maximale vergoeding bij verkoop of verhuizing

Onder voorwaarden

Beheer & wijzigingen

Bij vrijwillige verkoop of verhuizing bedraagt de vergoeding maximaal 4 maanden rente of 3% van het af te lossen bedrag (de laagste van de twee) en nooit meer dan het werkelijke financiele nadeel.

Voorwaarden: Alleen als geen meeneemregeling wordt aangeboden of dat redelijkerwijs niet gevergd kan worden.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 7.2Gecontroleerd: 6 november 2026

Minimaal 10% boetevrij aflossen per jaar

Geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

De financier moet toestaan dat jaarlijks, niet-cumulatief, ten minste 10% van de oorspronkelijke hoofdsom boetevrij wordt afgelost. Bij wijziging van rentetype of aflossingsvorm geldt 10% van de restschuld op het wijzigingsmoment.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 6.1Gecontroleerd: 6 november 2026

Recht op vervroegd aflossen

Geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

De financier moet extra of algehele vervroegde aflossing toestaan, maar mag daarbij voorwaarden stellen zoals data, termijnen, minimumbedragen en een eventuele vergoeding.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 5.1Gecontroleerd: 6 november 2026

Toepassingsgebied van de Gedragscode

Geaccepteerd

Beheer & wijzigingen

De Gedragscode geldt voor iedere hypothecaire financiering die als standaardproduct in het openbaar aan consumenten wordt aangeboden of verstrekt.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 2Gecontroleerd: 6 november 2026

Uitzonderingen op de 50%-regel

Onder voorwaarden

Aflossingsvrij

Uitzonderingen gelden bij oversluiten zonder verhoging waarbij de consument blijft wonen, bij verpand vermogen als zekerheid, en wanneer de lasten substantieel lager liggen dan het maximale financieringslastpercentage.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 4.4Gecontroleerd: 6 november 2026

Vergoeding bij executoriale verkoop

Onder voorwaarden

Beheer & wijzigingen

Bij executoriale verkoop is alleen een vergoeding verschuldigd als de verkoop te wijten is aan verwijtbaar handelen of nalaten van de consument, met hetzelfde maximum van 4 maanden rente of 3%.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 7.3Gecontroleerd: 6 november 2026

Verhoging of tweede hypotheek

Geaccepteerd

Aflossingsvrij

Bij een verhoging of tweede hypotheek wordt bij het bepalen van de verplichte aflossing of vermogensopbouw rekening gehouden met de eerdere financiering.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 4.3Gecontroleerd: 6 november 2026

Verplichte hypotheeklastenberekening

Geaccepteerd

Documenten

De financier of het intermediair verstrekt een berekening met minimaal rente, aflossing, premie van een verpande levensverzekering, eigenwoningforfait, erfpachtcanon en verplichte stortingen in beleggingen.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 3Gecontroleerd: 6 november 2026

Waarschuwen bij onderwaarde

Geaccepteerd

Onderpand

Is de financiering hoger dan de marktwaarde van de woning, dan moet de financier de consument tijdig wijzen op het restschuldrisico en de gevolgen daarvan.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 4.5Gecontroleerd: 6 november 2026

Wijzigen van voorwaarden tijdens de looptijd

Onder voorwaarden

Beheer & wijzigingen

De financier mag voorwaarden alleen wijzigen als in redelijkheid niet van hem verwacht kan worden dat hij ongewijzigd doorgaat, of als het een bijzondere productvorm betreft waarbij dit vooraf uitdrukkelijk is overeengekomen.

Gedragscode Hypothecaire Financieringen (1 augustus 2020) — Artikel 8Gecontroleerd: 6 november 2026

AFM / Wft (zorgplicht en advies)

De Wet op het financieel toezicht en het AFM-toezicht bepalen hoe hypotheekadvies tot stand moet komen: passend advies, zorgplicht, onderbouwde afwijkingen (explain) en aandacht voor aflossingsvrije risico's.

40 vastgelegde regels · officiële bron

Aanvullende hypotheek voor energiebesparing: niet altijd volledig advies

Onder voorwaarden

Woning

Bij een aanvullend krediet uitsluitend voor aangewezen energiebesparende voorzieningen is een volledig advies niet in alle gevallen nodig.

Voorwaarden: Onder omstandigheden mag eerder ingewonnen informatie worden gebruikt.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 15Gecontroleerd: 24 september 2026

Actieve aanpak aflossingsvrije hypotheken

Onder voorwaarden

Aflossingsvrij

De AFM verwacht dat aanbieders klanten met een aflossingsvrije hypotheek benaderen over het risico aan het einde van de looptijd en waar nodig een oplossing aanbieden.

Voorwaarden: Aanbieders moeten kwetsbare groepen (hoge LTV, korte resterende looptijd, pensioeninkomen) prioriteren.

AFM — aflossingsvrije hypothekenGecontroleerd: 27 augustus 2026

Actueel blijven, grenzen van kennis en adviessoftware

Onder voorwaarden

Documenten

De adviseur blijft vakinhoudelijk actueel, schakelt bij complexe dossiers tijdig experts in en blijft verantwoordelijk voor berekeningen uit adviessoftware.

Voorwaarden: Diplomaplicht blijft gelden.

Uitzonderingen: Goede praktijk: adviezen periodiek laten toetsen door collega’s of auditors.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 4-5Gecontroleerd: 24 september 2026

Advies over rentevastperiode en renterisico

Onder voorwaarden

Inkomen

De adviseur moet het renterisico bespreken en de gekozen rentevastperiode laten aansluiten op de draagkracht en risicobereidheid van de klant.

Voorwaarden: Bij een korte rentevastperiode moet zijn getoetst of de consument een rentestijging kan dragen.

AFM Leidraad hypotheekadviseringGecontroleerd: 27 augustus 2026

Analyse met klantspecifieke berekeningen en scenario’s

Onder voorwaarden

Pensioen

De adviseur rekent relevante toekomstige gebeurtenissen door (pensioen, eerder stoppen, arbeidsongeschiktheid, overlijden), ook als pensioen nog meer dan tien jaar weg is.

Voorwaarden: Scenario’s vastleggen in adviesrapport; berekeningen waar nodig in het dossier.

Uitzonderingen: Hoe dichter bij pensioen of hoe groter het tekort, hoe belangrijker de analyse.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 7Gecontroleerd: 24 september 2026

Begrijpelijk en onderbouwd adviesrapport

Onder voorwaarden

Documenten

Het advies wordt schriftelijk of digitaal verstrekt en laat zien hoe het tot stand kwam; het dossier bevat klantinformatie en productgegevens.

Voorwaarden: Tijdig delen vóór het bemiddelingstraject start; ook vastleggen welke wensen niet realiseerbaar zijn.

Uitzonderingen: Goede praktijk: gelaagde opbouw met samenvatting (voorbeeld 2).

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 8-9Gecontroleerd: 24 september 2026

Binnen de Trhk-norm is niet automatisch passend

Onder voorwaarden

Inkomen

Een lening binnen de Trhk-norm kan toch tot onverantwoorde woonlasten leiden, bijv. bij hoge levensstandaard of onvoldoende pensioeninkomen.

Voorwaarden: Risico’s nadrukkelijk benoemen en een passage opnemen in het adviesrapport.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 12Gecontroleerd: 24 september 2026

Bruto/netto maandlastenoverzicht

Onder voorwaarden

Inkomen

De adviseur licht de fiscale gevolgen van de hypotheekvorm toe met een bruto/netto maandlastenoverzicht.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 17Gecontroleerd: 24 september 2026

Doorvragen bij tegenstrijdigheden

Onder voorwaarden

Documenten

De adviseur neemt een onderzoekende houding aan, bespreekt tegenstrijdige antwoorden en vraagt om toelichting of bewijs.

Voorwaarden: Bijv. wel stabiel inkomen bij arbeidsongeschiktheid willen, maar het risico niet willen afdekken; of partners met verschillende risicohouding.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 4, 13Gecontroleerd: 24 september 2026

ESIS verplicht vóór het bindende aanbod

Geaccepteerd

Documenten

De consument ontvangt tijdig een Europees gestandaardiseerd informatieblad (ESIS) met de kernkenmerken van het aanbod.

Voorwaarden: Bij een bindend aanbod geldt een bedenktijd van ten minste 14 dagen waarin de consument het aanbod kan aanvaarden of afwijzen.

Wft/BGfo — ESIS en bedenktijdGecontroleerd: 27 augustus 2026

Execution only bij hypotheken sterk beperkt

Onder voorwaarden

Documenten

Een hypothecair krediet zonder advies (execution only) is alleen toegestaan als de aanbieder een kennis- en ervaringstoets doet en waarschuwt bij een negatieve uitkomst.

Voorwaarden: De AFM verwacht dat aanbieders het risico op niet-passende leningen actief beperken; veel aanbieders bieden daarom uitsluitend advies aan.

AFM — toezicht hypothekenGecontroleerd: 27 augustus 2026

Explain moet individueel onderbouwd en gedocumenteerd zijn

Onder voorwaarden

Inkomen

Afwijken van de leennormen mag alleen als schriftelijk is onderbouwd dat de lasten verantwoord zijn voor deze specifieke consument.

Voorwaarden: Onderbouwing bevat een concrete berekening (bijv. aantoonbaar hoger toekomstig inkomen, lagere woonlasten dan huidige situatie of vermogen).

Uitzonderingen: Generieke motiveringen of standaardteksten voldoen niet.

Trhk art. 4 + AFM-toezichtpraktijkGecontroleerd: 27 augustus 2026

Fiscaal hypotheekverleden achterhalen

Onder voorwaarden

Inkomen

De adviseur vraagt documenten op (hypotheekoverzicht, aangiften, schenkingen, draagplichtovereenkomsten) en neemt geen genoegen met ‘weet ik niet meer’.

Voorwaarden: Eigenwoningschuld en -reserve berekenen; overgangsrecht en opbouwproducten (KEW/SEW/BEW) meenemen.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 17-18Gecontroleerd: 24 september 2026

Funderingsrisico in de omgeving

Onder voorwaarden

Onderpand

Van de adviseur wordt kennis verwacht over de kans op funderingsschade; bij signalen of algemeen bekende risico’s betrekt hij de financiering van herstel of maakt hij het risico bewust.

Voorwaarden: Advies om vóór aankoop de fundering te laten beoordelen (voorbeeld 9).

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 15-16Gecontroleerd: 24 september 2026

Hoger dan Trhk-leenruimte adviseren: concreet onderbouwen

Onder voorwaarden

Inkomen

Een algemene uitleg als ‘goed toekomstperspectief’ of ‘behoorlijk eigen vermogen’ is onvoldoende; de bijzondere omstandigheid moet worden geconcretiseerd, bijv. doorgerekend.

Voorwaarden: Doorrekenen of de omstandigheid leidt tot passende lasten.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 12Gecontroleerd: 24 september 2026

Hypotheekproduct vergelijken op voorwaarden, niet alleen rente

Onder voorwaarden

Beheer & wijzigingen

De adviseur vergelijkt aanbieders ook op relevante voorwaarden zoals boetevrij aflossen, verhuisregeling, rente die mee daalt, bereidstellingsprovisie en overbrugging.

Voorwaarden: Motiveren welke voorwaarden doorslaggevend zijn en welke wensen niet in het product zitten.

Uitzonderingen: Het advies is sluitstuk: controleren op tegenstrijdigheden met eerdere onderwerpen.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 20-21Gecontroleerd: 24 september 2026

Inventarisatie: volledig en juist klantbeeld

Onder voorwaarden

Documenten

De adviseur inventariseert kennis en ervaring, financiële positie, doelstellingen en risicobereidheid, verifieert waar nodig mondelinge informatie en brengt bestaande voorzieningen in kaart.

Voorwaarden: Verificatie via vervolgvragen of kopieën van documenten.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 7Gecontroleerd: 24 september 2026

Kennismaking: dienstverlening en omvang vastleggen

Onder voorwaarden

Documenten

De adviseur informeert over dienstverlening en kosten, deelt Dienstenwijzer en Vergelijkingskaart en maakt duidelijk waarover wel en niet wordt geadviseerd.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 6Gecontroleerd: 24 september 2026

Klant sluit geadviseerde risicoverzekering niet af

Onder voorwaarden

Inkomen

Wijkt de klant af, dan wijst de adviseur duidelijk op de consequenties en legt dit met motivatie vast; ook zonder verzekeringsadvies actief doorverwijzen als het risico niet te dragen is.

Voorwaarden: Goede praktijk: klant na verloop van tijd nabellen.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 23-24Gecontroleerd: 24 september 2026

Maximale hypotheek in de oriëntatiefase

Onder voorwaarden

Inkomen

Bij een oriënterende berekening staat de adviseur al stil bij de persoonlijke situatie; de klant moet weten dat er geen garantie is en dat betaalbaar niet gelijkstaat aan maximaal.

Voorwaarden: Voorbeeld 1: rekening houden met kinderen en gewenste maandlast.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 6-7Gecontroleerd: 24 september 2026

Nazorg en afspraken over de beheerfase

Onder voorwaarden

Beheer & wijzigingen

Bij de start worden afspraken gemaakt over dienstverlening na afsluiten en de vergoeding daarvoor; actief klantbeheer is een goede praktijk.

Uitzonderingen: Goede praktijk, geen harde wettelijke eis buiten de gemaakte afspraken.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 9Gecontroleerd: 24 september 2026

Overlijden, arbeidsongeschiktheid en werkloosheid

Onder voorwaarden

Inkomen

De adviseur brengt bestaande voorzieningen klantspecifiek in kaart en berekent het inkomen per calamiteit; wil de klant een risico lopen, dan toetst hij zelfstandig of dat kan.

Voorwaarden: Ook wachttijden en ondernemers zonder voorzieningen meenemen.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 22-23Gecontroleerd: 24 september 2026

Oversluiten is een nieuw adviesmoment

Onder voorwaarden

Beheer & wijzigingen

Bij oversluiten of vervroegd renteherzien wordt het adviestraject opnieuw doorlopen voor zover relevant; bij advies korter dan vijf jaar geleden minimaal de checkvraag naar wijzigingen.

Voorwaarden: Ouder dan vijf jaar: informatie uit het vorige traject ligt niet voor de hand.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 25Gecontroleerd: 24 september 2026

Oversluiten: kosten, terugverdientijd en fiscale gevolgen

Onder voorwaarden

Beheer & wijzigingen

De adviseur betrekt kosten (notaris, taxatie, boete), vergelijkt huidige en andere aanbieders, berekent de terugverdientijd en informeert over fiscale gevolgen.

Voorwaarden: Gevolgen voor verbonden producten en aflosvorm duidelijk uitleggen.

Uitzonderingen: Andere aanbieders betrekken geldt niet als duidelijk is dat de adviseur over één aanbieder adviseert.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 25-26Gecontroleerd: 24 september 2026

Provisieverbod op complexe producten en hypotheken

Geaccepteerd

Documenten

Advies en bemiddeling bij hypothecair krediet mogen niet door de aanbieder worden beloond; de consument betaalt de adviseur rechtstreeks.

Voorwaarden: De adviseur verstrekt vooraf een dienstverleningsdocument met de kosten van advies en bemiddeling.

BGfo — provisieverbodGecontroleerd: 27 augustus 2026

Prudente aannames als het fiscale verleden onvolledig is

Onder voorwaarden

Inkomen

Lukt reconstructie niet, dan hanteert de adviseur prudente aannames, legt deze en de onzekerheden vast en bespreekt ze met de klant.

Voorwaarden: Bij complexe situaties kan extern fiscaal advies worden ingewonnen.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 17, 19Gecontroleerd: 24 september 2026

Relatiebeëindiging bespreken

Onder voorwaarden

Inkomen

De adviseur inventariseert relatievorm, afspraken, kinderwens, eigendoms- en lastenverdeling en wijst op de risico’s bij scheiding, vooral voor de partner met het laagste inkomen.

Voorwaarden: Risico’s bespreken en vastleggen.

Uitzonderingen: Goede praktijk: aanmoedigen afspraken bij de notaris vast te leggen.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 24Gecontroleerd: 24 september 2026

Rentevastperiode: scenario’s met actuele tarieven

Onder voorwaarden

Inkomen

De adviseur bespreekt de samenhang tussen rentevastperiode, maandlast en zekerheid, met berekende scenario’s; bij hoge LTI en korte rentevast gaat hij dieper in op renteherziening.

Voorwaarden: Voorbeeld 7: rentestijging van 2 en 3 procentpunt doorrekenen.

Uitzonderingen: Het advies is een eigen afweging, niet een vertaling van de wens.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 13-14Gecontroleerd: 24 september 2026

Status van de Leidraad Hypotheekadvisering

Geaccepteerd

Documenten

De leidraad beschrijft elementen uit een goede adviespraktijk bij art. 4:23 lid 1 Wft; het is een voorbeeld, geen wet- en regelgeving en geen afvinklijst.

Voorwaarden: Voorbeelden dienen uitsluitend ter illustratie, ook als er getallen worden genoemd.

Uitzonderingen: Informatieverstrekking (art. 4:19/4:20 Wft) en het bemiddelingstraject vallen buiten de reikwijdte. Vervangt de leidraad uit 2011 (zeven afleveringen).

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 3Gecontroleerd: 24 september 2026

Toetsing van lasten na pensionering

Onder voorwaarden

Pensioen

Loopt de hypotheek door na de AOW-leeftijd, dan moet de betaalbaarheid worden getoetst op het te verwachten pensioeninkomen.

Voorwaarden: Bij een lening die binnen 10 jaar de pensioendatum passeert, geldt het laagste van huidig en toekomstig inkomen als toetsinkomen.

Trhk art. 3 + AFM LeidraadGecontroleerd: 27 augustus 2026

Uitgavenpatroon en spaargedrag bij (bijna) maximaal lenen

Onder voorwaarden

Inkomen

Hoe dichter bij de maximale LTI, hoe belangrijker het uitvragen van uitgaven en spaargedrag; adviseren op netto besteedbaar inkomen kan passend zijn.

Voorwaarden: Voorbeelden 4 en 5 (zzp’er zonder pensioenopbouw; starters met kinderwens).

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 11-12Gecontroleerd: 24 september 2026

Vakbekwaamheid: Wft-diploma Hypothecair krediet verplicht

Geaccepteerd

Documenten

Adviseurs moeten beschikken over een geldig Wft-diploma Hypothecair krediet en dit permanent actueel houden (PE).

Voorwaarden: De onderneming is verantwoordelijk voor vakbekwaam personeel en een adequaat beheerste bedrijfsvoering.

Wft — vakbekwaamheidseisenGecontroleerd: 27 augustus 2026

Vastleggen wanneer de klant afwijkt van het advies

Onder voorwaarden

Documenten

Wil de klant afwijken, dan wijst de adviseur nadrukkelijk op de gevolgen en legt de afwijking vast in dossier en adviesrapport.

Voorwaarden: Inclusief de motieven van de klant.

Uitzonderingen: Kan de adviseur zich echt niet verenigen met de keuze, dan moet hij afwegen of hij kan meewerken.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 4, 14, 23Gecontroleerd: 24 september 2026

Verantwoorde woonlasten: nu en in de toekomst

Onder voorwaarden

Inkomen

Naast rente en aflossing kijkt de adviseur naar energielasten, belastingen, onderhoud, opstalverzekering en erfpacht, en bespreekt life events.

Voorwaarden: Inkomen, stabiliteit, verplichtingen (ook studielening, alimentatie) en voorzieningen uitvragen.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 10Gecontroleerd: 24 september 2026

Verbod op overkreditering (art. 4:34 Wft)

Onder voorwaarden

Inkomen

Een aanbieder mag geen krediet verstrekken als dat leidt tot overkreditering van de consument. De aanbieder legt de kredietwaardigheidstoets vast in interne criteria.

Voorwaarden: De toets gebeurt op basis van de Trhk-normen (Nibud-tabellen) en informatie over inkomen en verplichtingen van de consument.

Uitzonderingen: Gemotiveerd afwijken is mogelijk via de explain-route van art. 4 Trhk.

Wet op het financieel toezicht, art. 4:34Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Verduurzaming en energielabel bespreken

Onder voorwaarden

Woning

De adviseur bespreekt het energielabel en de invloed op leenruimte en product; belangrijker bij labels E, F of G.

Voorwaarden: Wensen voor verduurzaming meenemen in het advies over product en financiering van EBV’s.

Uitzonderingen: De adviseur hoeft geen energie-expert te zijn en mag doorverwijzen.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 15-16Gecontroleerd: 24 september 2026

Verplicht klantbeeld voor passend advies (art. 4:23 Wft)

Onder voorwaarden

Documenten

Voor advies moet informatie worden ingewonnen over financiële positie, kennis, ervaring, doelstellingen en risicobereidheid van de consument.

Voorwaarden: Het advies moet aantoonbaar op dit klantbeeld aansluiten en schriftelijk worden vastgelegd in het adviesdossier.

Wft art. 4:23 (ken-uw-klant)Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Verplichte raadpleging van een stelsel van kredietregistratie

Geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Bij kredietverlening boven € 250 moet de aanbieder een stelsel van kredietregistratie (BKR) raadplegen.

Voorwaarden: De uitkomst moet worden meegewogen in de kredietwaardigheidstoets.

Wft art. 4:32Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Zelfstandige rol van de adviseur

Onder voorwaarden

Documenten

De adviseur laat zich niet alleen leiden door de wensen van de klant of de leenmogelijkheden van de aanbieder, maar adviseert als professional over wat past.

Voorwaarden: Raadzaam om deze rol al vroeg (bij kennismaking) te benoemen.

AFM Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — p. 4, 6Gecontroleerd: 24 september 2026

Zorgplicht bij betalingsachterstanden

Onder voorwaarden

Beheer & wijzigingen

Aanbieders moeten klanten met (dreigende) betalingsachterstanden tijdig benaderen en zoeken naar een passende oplossing vóór uitwinning.

Voorwaarden: Contact leggen in een vroeg stadium, inzicht geven in gevolgen en waar mogelijk een betaalregeling of aanpassing aanbieden.

AFM — betalingsachterstanden hypothekenGecontroleerd: 27 augustus 2026

BKR / Centraal Krediet Informatiesysteem

Stichting BKR registreert kredieten en betalingsachterstanden in het CKI. Kredietverstrekkers zijn verplicht te toetsen en te registreren; coderingen bepalen mede of een hypotheek mogelijk is.

10 vastgelegde regels · officiële bron

Achterstandscodering A

Niet geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Een A-codering wordt geplaatst bij een betalingsachterstand die de in het reglement genoemde termijn overschrijdt.

Voorwaarden: De consument ontvangt een vooraankondiging voordat de achterstand wordt gemeld.

Uitzonderingen: Ten onrechte geplaatste coderingen kunnen worden gecorrigeerd via de kredietverstrekker of het BKR-geschillenloket.

BKR — coderingenGecontroleerd: 27 augustus 2026

Bewaartermijn van vijf jaar na beëindiging

Geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Registraties blijven vijf jaar zichtbaar in het CKI, gerekend vanaf de datum waarop het krediet is beëindigd.

Voorwaarden: Ook een hersteld probleem blijft dus vijf jaar zichtbaar; de einddatum bepaalt wanneer de registratie vervalt.

BKR — bewaartermijnGecontroleerd: 27 augustus 2026

Bijzonderheidscoderingen 1 tot en met 5

Niet geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Cijfercodes geven de aard van de bijzonderheid aan: 1 aflossingsregeling, 2 vordering opeisbaar gesteld, 3 afgeboekt bedrag van € 250 of meer, 4 onbereikbaarheid, 5 preventief beheer.

Voorwaarden: Deze codes wegen zwaarder dan een enkele A-codering en leiden bij vrijwel elke verstrekker tot afwijzing zolang zij actief zijn.

Uitzonderingen: Sommige verstrekkers beoordelen een code 1 of 3 met herstelmelding individueel.

BKR — bijzonderheidscoderingenGecontroleerd: 27 augustus 2026

Herstelcode H na inhalen achterstand

Onder voorwaarden

Kredietverplichtingen

Wordt de achterstand ingelopen, dan volgt een herstelmelding (H) naast de A-codering.

Voorwaarden: Veel geldverstrekkers accepteren een A/H-codering wel, mits deze is hersteld en er een verklaring is.

Uitzonderingen: Bij een lopende, niet-herstelde A-codering wijzen vrijwel alle verstrekkers de aanvraag af.

BKR — coderingenGecontroleerd: 27 augustus 2026

Recht op inzage en correctie

Geaccepteerd

Documenten

Iedere consument kan kosteloos zijn eigen registratie inzien en om correctie vragen bij onjuiste gegevens.

Voorwaarden: Correctieverzoeken lopen eerst via de kredietverstrekker; daarna via het BKR-geschillenloket of de rechter.

BKR — inzage en correctieGecontroleerd: 27 augustus 2026

Registratie van hypotheekachterstand na 120 dagen

Niet geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Een hypothecair krediet wordt pas in het CKI gemeld als er een betalingsachterstand van meer dan 120 dagen is (of bij een restschuld na executie).

Voorwaarden: De melding blijft na aflossing vijf jaar zichtbaar.

BKR — Algemeen Reglement CKIGecontroleerd: 27 augustus 2026

Telecom- en private-leaseregistraties

Onder voorwaarden

Kredietverplichtingen

Private lease wordt geregistreerd in het CKI en telt mee als maandlast; telefoonabonnementen met toestelkrediet vanaf € 250 worden eveneens geregistreerd.

Voorwaarden: De maandtermijn van private lease telt volledig mee in de leencapaciteit.

BKR — registratie private leaseGecontroleerd: 27 augustus 2026

Toetsplicht bij BKR vóór kredietverlening

Geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Kredietaanbieders zijn verplicht het Centraal Krediet Informatiesysteem (CKI) te raadplegen voordat zij krediet verstrekken.

Voorwaarden: Geldt voor kredieten vanaf € 250 met een looptijd van ten minste één maand.

Uitzonderingen: Hypothecair krediet zelf wordt in beginsel niet geregistreerd, tenzij er een achterstand van meer dan 120 dagen ontstaat.

BKR — Algemeen Reglement CKIGecontroleerd: 27 augustus 2026

Weging aflopend krediet en studieschuld

Onder voorwaarden

Kredietverplichtingen

Voor een aflopend krediet geldt de werkelijke maandlast; studieschulden staan niet in het CKI maar tellen wel mee via de wettelijke wegingsfactoren.

Voorwaarden: De consument moet studieschulden opgeven; DUO-overzicht of jaaropgave dient als bewijs.

Uitzonderingen: Verzwijgen van een studieschuld leidt tot herbeoordeling of intrekking van het aanbod.

BKR + TrhkGecontroleerd: 27 augustus 2026

Weging doorlopend krediet in de leencapaciteit

Onder voorwaarden

Kredietverplichtingen

Voor doorlopend krediet en creditcardlimieten wordt een vast maandlastpercentage van de kredietlimiet meegenomen in de toets, ook als er niets is opgenomen.

Voorwaarden: Marktbreed geldt 2% van de limiet per maand; verstrekkers mogen strenger rekenen.

Uitzonderingen: Bij aantoonbare beëindiging vóór passeren telt de limiet niet mee.

Trhk art. 3 + BKR-registratieGecontroleerd: 27 augustus 2026

Nibud-financieringslastnormen

De jaarlijkse Nibud-tabellen met financieringslastpercentages liggen onder de Tijdelijke regeling hypothecair krediet en bepalen hoeveel iemand maximaal kan lenen op basis van inkomen en toetsrente.

9 vastgelegde regels · officiële bron

Aparte normen voor AOW-gerechtigden

Onder voorwaarden

Pensioen

Voor consumenten die de AOW-leeftijd hebben bereikt of binnen tien jaar bereiken, gelden aparte financieringslastpercentages.

Voorwaarden: Getoetst wordt op het laagste van het huidige en het te verwachten pensioeninkomen.

Nibud — normen AOW-gerechtigdenGecontroleerd: 27 augustus 2026

Extra leenruimte voor energiebesparende maatregelen

Onder voorwaarden

Woning

Voor energiebesparende maatregelen en zeer energiezuinige woningen geldt extra leenruimte buiten de reguliere inkomenstoets om.

Voorwaarden: De hoogte van de extra ruimte hangt af van het energielabel en van de vraag of het om een nulopdemeterwoning gaat; het bedrag moet in een bouwdepot worden gestort.

Uitzonderingen: De extra ruimte geldt niet als het inkomen onder de in de regeling genoemde ondergrens ligt.

Trhk — energiebesparende voorzieningenGecontroleerd: 27 augustus 2026

Financieringslastpercentages bepalen de maximale hypotheek

Onder voorwaarden

Inkomen

Het Nibud stelt jaarlijks de financieringslasttabellen op: het percentage van het bruto toetsinkomen dat aan hypotheeklasten mag worden besteed, afhankelijk van inkomen en toetsrente.

Voorwaarden: De tabellen zijn wettelijk verankerd als bijlage bij de Tijdelijke regeling hypothecair krediet en gelden voor alle aanbieders.

Uitzonderingen: Afwijken mag uitsluitend via de expliciete explain-gronden in de Trhk.

Nibud — hypotheeknormen 2026Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Jaarlijkse actualisatie van de normen

Geaccepteerd

Inkomen

De financieringslasttabellen worden elk jaar per 1 januari geactualiseerd op basis van koopkracht-, belasting- en huurontwikkelingen.

Voorwaarden: Aanvragen worden getoetst op de normen die gelden op het moment van het bindende aanbod.

Nibud — hypotheeknormen 2026Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Kredieten verlagen de maximale hypotheek

Onder voorwaarden

Kredietverplichtingen

Lopende kredieten worden als maandlast in mindering gebracht op de beschikbare financieringslast.

Voorwaarden: Doorlopend krediet telt op basis van de limiet, aflopend krediet op basis van de werkelijke termijn, private lease op basis van de maandtermijn.

Uitzonderingen: Kredieten die aantoonbaar vóór passeren worden afgelost en beëindigd, tellen niet mee.

Nibud/Trhk — verplichtingenGecontroleerd: 27 augustus 2026

Partneralimentatie verlaagt het toetsinkomen

Onder voorwaarden

Alimentatie

Te betalen partneralimentatie wordt in mindering gebracht op het toetsinkomen; te ontvangen partneralimentatie kan onder voorwaarden meetellen.

Voorwaarden: Kinderalimentatie telt als maandlast mee volgens de door de verstrekker gehanteerde wegingsregels.

Nibud/Trhk — alimentatieGecontroleerd: 27 augustus 2026

Toetsing op annuïtaire lasten ongeacht aflosvorm

Geaccepteerd

Aflossingsvrij

De maximale hypotheek wordt altijd berekend op basis van annuïtaire lasten, ook als (deels) aflossingsvrij wordt gefinancierd.

Voorwaarden: Een aflossingsvrij deel verlaagt de werkelijke maandlast, maar niet de toetslast.

Trhk art. 3 lid 3Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Toetsrente bij rentevastperiode korter dan 10 jaar

Onder voorwaarden

Inkomen

Bij een rentevastperiode korter dan tien jaar wordt getoetst op de door de AFM gepubliceerde toetsrente in plaats van de werkelijke rente.

Voorwaarden: Bij een rentevastperiode van tien jaar of langer geldt de werkelijk overeengekomen rente als toetsrente.

Uitzonderingen: Ook met NHG geldt de toetsrente bij korte rentevastperiodes.

Nibud/AFM — toetsrenteGecontroleerd: 27 augustus 2026

Weging van het tweede inkomen

Geaccepteerd

Inkomen

Bij tweeverdieners telt het laagste inkomen volledig mee bij het bepalen van het toetsinkomen.

Voorwaarden: Het hoogste inkomen bepaalt het toepasselijke financieringslastpercentage.

Nibud — hypotheeknormen 2026Gecontroleerd: 27 augustus 2026

Wwft (witwassen, herkomst eigen geld en identificatie)

De Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme verplicht geldverstrekkers om de klant te identificeren, de herkomst van eigen geld en schenkingen vast te stellen en ongebruikelijke transacties te melden. Dit kader bepaalt welke documenten je bij een aanvraag altijd moet aanleveren.

6 vastgelegde regels · officiële bron

Contant geld als eigen middelen

Niet geaccepteerd

Eigen middelen

Contant gestort geld wordt in de praktijk niet als eigen middelen geaccepteerd.

Voorwaarden: Alleen bij aantoonbare en controleerbare herkomst kan hiervan worden afgeweken; het beleid per geldverstrekker is niet publiek vastgelegd.

Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) — Wwft art. 3Gecontroleerd: 7 september 2026

Herkomst eigen middelen aantonen

Onder voorwaarden

Eigen middelen

Bij inbreng van eigen geld moet je kunnen aantonen waar dat geld vandaan komt.

Voorwaarden: Bankafschriften of documenten die de opbouw of ontvangst van het bedrag onderbouwen; contant geld wordt in de regel niet geaccepteerd.

Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) — Wwft art. 3 lid 2 onder dGecontroleerd: 7 september 2026

Herkomst schenking aantonen

Onder voorwaarden

Schenking & familielening

Bij een schenking moet de herkomst van het geschonken bedrag bij de schenker worden aangetoond.

Voorwaarden: Schenkingsovereenkomst, bankafschrift schenker, verklaring dat de schenking niet hoeft te worden terugbetaald.

Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) — Wwft art. 3Gecontroleerd: 7 september 2026

Identificatie van de aanvrager

Geaccepteerd

Documenten

Geldverstrekkers zijn verplicht de identiteit van iedere aanvrager vast te stellen en te verifiëren aan de hand van een geldig identiteitsbewijs.

Voorwaarden: Kopie geldig identiteitsbewijs van alle aanvragers; bij twijfel aanvullende verificatie.

Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) — Wwft art. 3 en 4Gecontroleerd: 7 september 2026

Melding ongebruikelijke transacties

Geaccepteerd

Documenten

Geldverstrekkers moeten ongebruikelijke transacties melden bij de FIU-Nederland.

Voorwaarden: Meldplicht rust op de instelling, niet op de klant.

Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) — Wwft art. 16Gecontroleerd: 7 september 2026

Politiek prominente personen (PEP)

Onder voorwaarden

Documenten

Voor politiek prominente personen en hun naasten geldt een verscherpt cliëntenonderzoek.

Voorwaarden: Extra onderbouwing herkomst vermogen en interne goedkeuring.

Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) — Wwft art. 8 en 9Gecontroleerd: 7 september 2026

Taxatienormen (NRVT, NWWI en het model-taxatierapport)

Voor de waardebepaling van het onderpand gelden vaste regels: een taxateur moet zijn ingeschreven in het NRVT, het rapport wordt gevalideerd (meestal via NWWI) en het model-taxatierapport woonruimte schrijft voor wat er in het rapport moet staan. Ook de geldigheidsduur en het gebruik van een desktoptaxatie zijn genormeerd.

6 vastgelegde regels · officiële bron

Bouwkundige keuring

Onder voorwaarden

Onderpand

Bij achterstallig onderhoud of verbouwing kan een bouwkundig rapport worden geëist.

Voorwaarden: Bouwkundig rapport wanneer achterstallig onderhoud meer dan 10% van de marktwaarde bedraagt.

Nederlands Register Vastgoed Taxateurs (NRVT) — reglementen — NHG Voorwaarden & Normen — bouwkundige keuringGecontroleerd: 7 september 2026

Desktoptaxatie of modelwaarde

Onder voorwaarden

Onderpand

Een modelmatige waardebepaling is alleen in beperkte situaties toegestaan.

Voorwaarden: Per geldverstrekker verschillend; voor nieuwe aanvragen in de regel niet toegestaan.

Nederlands Register Vastgoed Taxateurs (NRVT) — reglementen — NHG Voorwaarden & Normen — waardebepalingGecontroleerd: 7 september 2026

Geldigheidsduur taxatierapport

Onder voorwaarden

Onderpand

Een taxatierapport is doorgaans zes maanden geldig, gerekend vanaf de waardepeildatum.

Voorwaarden: Rapport niet ouder dan zes maanden bij het passeren van de akte; anders hertaxatie of een verklaring van de taxateur.

Nederlands Register Vastgoed Taxateurs (NRVT) — reglementen — NHG Voorwaarden & Normen — taxatieGecontroleerd: 7 september 2026

Gevalideerd taxatierapport verplicht

Geaccepteerd

Onderpand

Vrijwel alle geldverstrekkers eisen een gevalideerd taxatierapport, meestal via NWWI.

Voorwaarden: Validatie door een erkend validatie-instituut.

Nederlands Register Vastgoed Taxateurs (NRVT) — reglementen — NWWI — werkwijze validatieGecontroleerd: 7 september 2026

Model-taxatierapport woonruimte

Geaccepteerd

Onderpand

Het rapport moet zijn opgesteld volgens het geldende model-taxatierapport woonruimte.

Voorwaarden: Fysieke binnenopname, drie referentieobjecten en een duurzaamheidsparagraaf.

Nederlands Register Vastgoed Taxateurs (NRVT) — reglementen — Model-taxatierapport woonruimte 2021Gecontroleerd: 7 september 2026

Taxateur moet NRVT-geregistreerd zijn

Geaccepteerd

Onderpand

De taxatie moet worden uitgevoerd door een taxateur die is ingeschreven in het Nederlands Register Vastgoed Taxateurs.

Voorwaarden: Inschrijving in NRVT kamer Wonen; onafhankelijkheid ten opzichte van aanvrager, verkoper en adviseur.

Nederlands Register Vastgoed Taxateurs (NRVT) — reglementen — NRVT Reglement Kamer WonenGecontroleerd: 7 september 2026

VFN- en GHK-normen (consumptief krediet)

Lopende consumptieve kredieten drukken de maximale hypotheek. Hoe die kredieten worden getoetst en wat er in het BKR wordt vastgelegd, volgt uit de VFN Gedragscode Consumptief Krediet en de normen van de Stichting Gedragscode Hypothecaire en Kredietverstrekking. Deze regels bepalen dus indirect je leenruimte.

6 vastgelegde regels · officiële bron

Aflopend krediet

Geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Bij een aflopend krediet wordt gerekend met de werkelijke maandtermijn.

Voorwaarden: Werkelijke maandtermijn volgens de kredietovereenkomst.

VFN Gedragscode Consumptief Krediet — VFN Gedragscode Consumptief KredietGecontroleerd: 7 september 2026

Krediet aflossen en laten beëindigen

Onder voorwaarden

Kredietverplichtingen

Een krediet telt niet meer mee als het is afgelost én bij het BKR is afgemeld.

Voorwaarden: Aflossingsbewijs plus beëindiging van de kredietovereenkomst en BKR-afmelding.

VFN Gedragscode Consumptief Krediet — VFN Gedragscode Consumptief KredietGecontroleerd: 7 september 2026

Lopend consumptief krediet weegt mee

Geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Een lopend consumptief krediet verlaagt de maximale hypotheek, ook als je nauwelijks aflost.

Voorwaarden: Toets op de kredietlimiet, niet op het openstaande saldo.

VFN Gedragscode Consumptief Krediet — Trhk art. 4 jo. VFN-normenGecontroleerd: 7 september 2026

Roodstand en creditcard

Geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Een toegestane roodstand of creditcardlimiet wordt als krediet geteld.

Voorwaarden: Vanaf de geregistreerde limiet; per geldverstrekker kan een ondergrens gelden.

VFN Gedragscode Consumptief Krediet — VFN Gedragscode Consumptief KredietGecontroleerd: 7 september 2026

Studieschuld valt buiten het BKR

Onder voorwaarden

Kredietverplichtingen

Een DUO-studieschuld staat niet in het BKR, maar moet wel worden opgegeven.

Voorwaarden: Opgave verplicht; verzwijgen is fraude. Weging volgens de geldende Trhk-factoren.

VFN Gedragscode Consumptief Krediet — Trhk — studieleningGecontroleerd: 7 september 2026

Verplichting tot BKR-toets

Geaccepteerd

Kredietverplichtingen

Voor elk krediet boven de wettelijke drempel moet het BKR worden geraadpleegd.

Voorwaarden: Raadpleging bij iedere aanvraag; registratie van het krediet na verstrekking.

VFN Gedragscode Consumptief Krediet — Wft art. 4:32 jo. BKR Algemeen ReglementGecontroleerd: 7 september 2026

Explain-regelingen (perspectiefverklaring, arbeidsmarktscan, inkomensbepaling)

Naast de standaardtoets bestaan er vastgelegde uitzonderingen waarmee een hypotheek toch verantwoord kan zijn: de explain-regeling in de Trhk, de perspectiefverklaring en arbeidsmarktscan voor flexwerkers, en de gestandaardiseerde inkomensbepalingen voor loondienst en ondernemers.

6 vastgelegde regels · officiële bron

Arbeidsmarktscan

Onder voorwaarden

Inkomen

Een arbeidsmarktscan is een alternatief voor de perspectiefverklaring.

Voorwaarden: Scan van een erkende aanbieder; acceptatie verschilt per geldverstrekker.

NHG Voorwaarden & Normen — inkomensbepaling en explain — NHG Voorwaarden & Normen — flexibele arbeidsrelatieGecontroleerd: 7 september 2026

Explain: afwijken van de leennormen

Onder voorwaarden

Inkomen

In vastgelegde situaties mag de geldverstrekker onderbouwd afwijken van de maximale financieringslast.

Voorwaarden: Schriftelijke, dossiervastgelegde motivering per situatie.

NHG Voorwaarden & Normen — inkomensbepaling en explain — Trhk art. 4 lid 1 (explain)Gecontroleerd: 7 september 2026

Inkomensbepaling loondienst

Geaccepteerd

Loondienst

Voor vast en flexibel inkomen uit loondienst geldt een gestandaardiseerd model.

Voorwaarden: Werkgeversverklaring of het model inkomensbepaling loondienst met UWV-verzekeringsbericht en salarisstrook.

NHG Voorwaarden & Normen — inkomensbepaling en explain — NHG Voorwaarden & Normen — inkomensbepaling loondienstGecontroleerd: 7 september 2026

Inkomensbepaling ondernemers

Geaccepteerd

Ondernemers

Voor zelfstandigen bestaat een uniforme inkomensbepaling via een erkende rekenexpert.

Voorwaarden: Jaarcijfers of een rapport van een erkende rekenexpert (bijvoorbeeld via NHG-erkenning).

NHG Voorwaarden & Normen — inkomensbepaling en explain — NHG Voorwaarden & Normen — inkomensbepaling zelfstandigenGecontroleerd: 7 september 2026

Perspectiefverklaring

Onder voorwaarden

Inkomen

Met een perspectiefverklaring kan een flexwerker toetsen op verwacht inkomen.

Voorwaarden: Verklaring van een erkende aanbieder; niet iedere geldverstrekker accepteert deze.

NHG Voorwaarden & Normen — inkomensbepaling en explain — NHG Voorwaarden & Normen — flexibele arbeidsrelatieGecontroleerd: 7 september 2026

Toekomstig inkomen (jonge starters)

Onder voorwaarden

Inkomen

Een aantoonbaar hoger toekomstig inkomen mag onder voorwaarden worden meegenomen.

Voorwaarden: Schriftelijk bewijs van de toekomstige salarisstijging.

NHG Voorwaarden & Normen — inkomensbepaling en explain — Trhk art. 4 (explain)Gecontroleerd: 7 september 2026

AVG (gegevensverwerking bij een hypotheekaanvraag)

Bij een hypotheekaanvraag worden veel persoonsgegevens verwerkt: inkomen, schulden, gezondheidsgegevens bij een overlijdensrisicoverzekering en BKR-registraties. De AVG en de Uitvoeringswet AVG bepalen welke gegevens mogen worden opgevraagd, hoe lang ze mogen worden bewaard en welke rechten je hebt.

6 vastgelegde regels · officiële bron

Bewaartermijnen

Onder voorwaarden

Documenten

Dossiers mogen niet langer worden bewaard dan nodig; voor de Wwft geldt vijf jaar.

Voorwaarden: Minimaal vijf jaar voor Wwft-gegevens; daarna verwijderen tenzij een andere wettelijke plicht geldt.

Autoriteit Persoonsgegevens — informatie over de AVG — Wwft art. 33 jo. AVG art. 5Gecontroleerd: 7 september 2026

Bijzondere persoonsgegevens

Onder voorwaarden

Documenten

Gezondheidsgegevens mogen alleen met uitdrukkelijke toestemming worden verwerkt.

Voorwaarden: Uitdrukkelijke toestemming; verwerking onder medische geheimhouding.

Autoriteit Persoonsgegevens — informatie over de AVG — AVG art. 9Gecontroleerd: 7 september 2026

Geautomatiseerde besluitvorming

Onder voorwaarden

Documenten

Een volledig automatische afwijzing mag niet zonder menselijke tussenkomst.

Voorwaarden: Recht op menselijke tussenkomst en uitleg bij een geautomatiseerd besluit.

Autoriteit Persoonsgegevens — informatie over de AVG — AVG art. 22Gecontroleerd: 7 september 2026

Grondslag en doelbinding

Geaccepteerd

Documenten

Gegevens mogen alleen worden opgevraagd als dat nodig is voor de aanvraag.

Voorwaarden: Verwerking beperkt tot wat noodzakelijk is voor kredietbeoordeling en wettelijke plichten.

Autoriteit Persoonsgegevens — informatie over de AVG — AVG art. 5 en 6Gecontroleerd: 7 september 2026

Informatieplicht en privacyverklaring

Geaccepteerd

Documenten

Je moet vooraf worden geïnformeerd over welke gegevens worden verwerkt en waarom.

Voorwaarden: Privacyverklaring beschikbaar vóór de verwerking.

Autoriteit Persoonsgegevens — informatie over de AVG — AVG art. 13Gecontroleerd: 7 september 2026

Inzage, correctie en verwijdering

Geaccepteerd

Documenten

Je hebt recht op inzage in en correctie van je gegevens.

Voorwaarden: Verzoek bij de verwerkingsverantwoordelijke; reactietermijn in principe één maand.

Autoriteit Persoonsgegevens — informatie over de AVG — AVG art. 15 t/m 17Gecontroleerd: 7 september 2026

Verduurzamingsnormen (energiebespaarbudget en extra leenruimte)

Voor energiebesparende maatregelen gelden aparte regels: extra leenruimte boven de woningwaarde, een vast bedrag dat buiten de inkomenstoets valt en een bouwdepot waaruit de facturen worden betaald. Deze normen staan in de Trhk en in de NHG Voorwaarden & Normen.

6 vastgelegde regels · officiële bron

Bouwdepot voor verduurzaming

Geaccepteerd

Woning

Het geleende bedrag wordt in een bouwdepot gestort en op factuur uitbetaald.

Voorwaarden: Facturen van erkende leveranciers; looptijd van het depot doorgaans zes tot vierentwintig maanden.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet — energiebesparende voorzieningen — NHG Voorwaarden & Normen — bouwdepotGecontroleerd: 7 september 2026

Energiebespaarbudget buiten de inkomenstoets

Onder voorwaarden

Woning

Een vast bedrag voor verduurzaming mag buiten de financieringslasttoets blijven.

Voorwaarden: Minimuminkomen volgens de geldende regeling en besteding aan erkende maatregelen.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet — energiebesparende voorzieningen — Trhk — energiebesparende voorzieningenGecontroleerd: 7 september 2026

Extra leenruimte boven de woningwaarde

Onder voorwaarden

Woning

Voor energiebesparende maatregelen mag boven 100% van de woningwaarde worden geleend.

Voorwaarden: Bedrag moet aantoonbaar aan energiebesparende voorzieningen worden besteed en via een bouwdepot lopen.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet — energiebesparende voorzieningen — Trhk art. 5Gecontroleerd: 7 september 2026

Rentekorting bij een groen energielabel

Onder voorwaarden

Woning

Sommige geldverstrekkers geven korting bij een gunstig energielabel; dit is geen wettelijke norm.

Voorwaarden: Voorwaarden per geldverstrekker; niet centraal genormeerd.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet — energiebesparende voorzieningen — Niet publiek genormeerdGecontroleerd: 7 september 2026

Verduurzaming bij een bestaande hypotheek

Onder voorwaarden

Woning

Ook bij een bestaande hypotheek kan met explain extra ruimte worden geboden.

Voorwaarden: Schriftelijke onderbouwing en bewijs van besteding; beleid per geldverstrekker verschilt.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet — energiebesparende voorzieningen — Trhk art. 4 (explain)Gecontroleerd: 7 september 2026

Wat geldt als energiebesparende voorziening

Geaccepteerd

Woning

De regeling somt de maatregelen op die meetellen.

Voorwaarden: Maatregel moet in de regeling of in de NHG-normen zijn opgenomen.

Tijdelijke regeling hypothecair krediet — energiebesparende voorzieningen — Trhk art. 1 — begripsbepalingenGecontroleerd: 7 september 2026